Jelle – weet de weg

Ik fietste met mijn vader langs de Amstel richting Ouderkerk. Mijn vader fietst dit stukje elke dag, weer of geen weer. Niemand weet precies wanneer hij hiermee begon, maar het is zeker meer dan tien jaar geleden. Hij fietst niet voor de schilderachtige vergezichten, die al door Rembrandt zijn opgemerkt. Wat dat betreft kan hij ook gewoon de Beneluxbaan af fietsen. Het is meer een vorm van meditatie. Denk ik. Het is dan ook niet gebruikelijk dat ik meefiets, en hij fietst niet langzamer voor mij. Mijn vader is 76, maar ik kan hem niet bijhouden.

De terugweg uit Ouderkerk voert langs de rustiger oever, aan de kant van de Amsterdam Arena. Je fietst dan langs het voetbalveld van de politie, een cadeau van Freddy Heineken na zijn ontvoering, zo gaat het gerucht. En langs het rare weiland met straatlantaarns; een ijsbaan op de koudste winterdagen. Langs een klein aantal moestuintjes, waar ooit een tuinhuisje stond. In mijn eindexamenjaar ging ik hier elke week heen met mijn vader en lazen van samen Vergilius. Dankzij dat huisje ben ik niet gezakt.

Maar wij waren pas onderweg naar Ouderkerk, aan de kant van het Amstelpark. Na een bocht doemde ineens een dame op, op het midden van de rijweg. Ik zag onmiddellijk dat zij Russisch was. Niet alleen omdat zij midden op de rijbaan stond en ons tot stoppen maande, ook omdat zij er Russisch uitzag. Misschien was het haar kapsel waar minstens twee bussen haarlak in verwerkt zaten. Misschien was het de enorme uilenbril. Wij hadden geen keus dan te stoppen, het was duidelijk dat deze dame geen stap opzij zou gaan doen.

Zonder enige introductie of verontschuldiging vroeg zij: ‘Waar is het standbeeld van Rembrandt?’ Ze stelde de vraag in het Russisch. Net als Amerikanen zijn Russen imperialisten die ervan uit gaan dat de rest van de wereld Russisch spreekt. Toen ik nog maar net in Moskou woonde en de taal nog niet sprak gingen Russen heel langzaam tegen mij praten. Ik zou het toch wel verstaan? Ik antwoordde de vrouw dat zij nog wat verder moest lopen tot zij bij een molen kwam, omringd met bussen en Japanse toeristen. Achter de molen zit Rembrandt verstopt, waar hij knielend een schets maakt van het landschap. Wat ik altijd zeer onwaarschijnlijk vind. Want hoe lang houd je die houding vol? Zonder mij te bedanken draaide de vrouw zich resoluut om en liep in de richting van Ouderkerk. Haar kapsel gaf geen kik in de harde wind.

Eerdere columns verschenen in de bundel Van Moskou tot Medan